Tuyển tập những bài thơ Hồ Xuân Hương nổi tiếng Utphighschools.Vn

Blog 0 lượt xem

Hồ Xuân Hương là một trong số ít ỏi nhà thơ nữ nổi tiếng trong lịch sử văn học dân tộc. Trên tao đàn văn học Việt, ngòi bút Hồ Xuân Hương rất quen thuộc với đông đảo bạn đọc không kém cạnh bất cứ nhà thơ nào. Đáng tiếc là tài liệu ghi chép về cuộc đời nữ sĩ này quá ít nên tiểu sử của bà vẫn còn gây nhiều tranh cãi trên các diễn đàn văn nghệ.

Ngược lại, đời thơ Hồ Xuân Hương lại khá dày. Bà được xem là một hiện tương đặc biệt của nền văn học nước nhà trên cả 2 phương diện sáng tác: nội dung và nghệ thuật. Bà để lại cho đời nhiều áng thơ tuyệt bút vừa chân thực vừa châm biếm sâu cay xã hội đương thời, cảm thông sâu sắc với số phận ngang trái của người phụ nữ. Dưới đây là tuyển tập những bài thơ nổi tiếng của nữ sĩ Hồ Xuân Hương hocde.vn sưu tầm lại, hãy đọc để hiểu hơn cái đặc biệt trong con người và trong thơ của nữ sĩ.

  1. Cảnh khuya

Canh khuya văng vẳng trống canh dồn

Trơ cái hồng nhan mấy nước non

Chén rượu hương đưa say lại tỉnh

Vầng trăng bóng xế khuyết chưa tròn

Xiên ngang mặt đất rêu từng đám

Đâm toạc chân mây đá mấy chòm

Ngán nỗi xuân đi xuân lại lại

Mảnh tình son trẻ tí con con

  1. Cảnh thu

Thánh thót tầu tiêu mấy giọt mưa,

Bút thần khôn vẽ cảnh tiếu sơ,

Xanh om cổ thụ tròn xoe tán,

Trắng xoá tràng giang phẳng lặng tờ.

Bầu dốc giang sơn say chấp rượu,

Túi lưng phong nguyệt nặng vì thơ

Cho hay cảnh cũng ưa người nhỉ,

Thấy cảnh ai mà chẳng ngẩn ngơ.

Bao trùm lên bài thơ là bức tranh cảnh thu tuyệt đẹp, tiêu sơ, ngoạn mục. Những giọt mưa không ngừng rơi, từng giọt, từng giọt đổ trên tàu lá. Nếu như hai câu đầu của bài thơ bức tranh có tông màu khác, có chút gì đó đượm buồn thì hai câu tiếp theo của bài thơ bức tranh thu bắt đầu chuyển màu. Cái màu xanh tươi tốt đầy sức sống của những cây cổ thu tán tròn mang lại cảm giác mát mẻ, nhẹ nhõm thư thái trong tâm hồn. Hình ảnh con sông phẳng lặng phản chiếu cả màu mây trắng xuống lòng sâu thật đẹp và yên ả.

Từ bức tranh tả cảnh, những câu thơ tiếp theo “Bầu dốc giang sơn…” tả tình. Thi nhân dù đã dốc hết bầu rượu nhưng trước cảnh đẹp vẫn muốn chấp rượu thưởng thức cảnh đẹp. Người say đâu chỉ vì rượu mà bởi cảnh đẹp của đất trời, của giang sơn.

  1. Vịnh Dạy Con Trẻ

Buổi học xong rồi cảnh vắng teo,

Đứng lên nằm xuống lại nằm mèo.

Miệng thèm sờ rượu be hôi rích,

Giọng khát tìm chè lọ mốc meo.

Trầu một vài tuần nhai bỏm bẻm,

Thuốc năm ba điếu hút phì phèo.

Ai về nhắn nhủ cô bay biết,

Cũng chẳng phong lưu cũng chẳng nghèo.

  1. Vịnh Hằng Nga

Hỡi chị Hằng Nga náu Quảng Hàn

Bốn mùa trăng gió mấy giang san

Áo tiên tuy nhuộm màu Vương Mẫu

Hương tục còn nồng lửa Hậu Lang

Mắt phượng nhớ say mùi ngọc thố

Cung Nghê sao thẹn khúc cầm loan

Nẻo không duyên nợ người cùng thế

Xin chớ dầm mình nước hợp hoan

  1. Vịnh Hoa Cúc

Chấp cả hàn phong xiết cả sương,

Trước rào xum họp tấm bao vàng.

Yêu vì vãn tuyết hương càng lạ,

Lẫn với phàm hoa sắc cũng thường.

Đào lệnh nòi xưa nghe chửa hết,

Tây Thi giống trước hãy còn ương.

Yêu hoa nên hoạ người say tỉnh,

Rượu chén hoàng hoa ngẫu hứng thương.

  1. Vịnh Nằm Ngủ

Mùa hè hây hẩy gió nồm đông

Tiên nữ nằm chơi quá giấc nồng

Lược trúc chải cài trên mái tóc

READ  Entity Framework là gì? Tìm hiểu chung về Entity Framework Utphighschools.Vn

Yếm đào trễ xuống dưới nương long

Ðôi gò Bồng Đảo sương còn ngậm

Một lạch Đào Nguyên suối chửa thông

Quân tử dùng dằng đi chẳng dứt

Ði thì cũng dở ở sao xong

  1. Vịnh Đời Người

Trăm năm ba vạn sáu ngàn ngày

Dẫu có ngàn vàng khó đổi thay

Trong núi ngàn năm cây vẫn có

Dưới trần trăm tuổi dễ không ai

Nghĩ đường danh lợi lòng thêm chán

Thấy kẻ gian ngoan bụng lại đầy

Đắng xót ghê thay mùi tục lụy

Bực mình theo Cuội tới cung mây

  1. Vịnh cái quạt

Một lỗ xâu xâu mới cũng vừa

Duyên em dính dán tự ngàn xưa

Chành ra ba góc da còn thiếu

Khép lại đôi bên thịt vẫn thừa

Mát mặt anh hùng khi tắt gió

Che đầu quân tử lúc sa mưa

Nâng niu ướm hỏi người trong trướng:

“Phì phạch trong lòng đã sướng chưa?”

Nếu bạn từng đọc thơ Hồ Xuân Hương sẽ hiểu thơ của bà luôn ẩn chứa nhiều tầng ý nghĩa sâu xa. Bài thơ Vịnh cái quạt bề mặt nổi là miêu tả cái giạt giấy gấp nhưng đằng sau đó là hình ảnh người phụ nữ. Có thể người đọc còn nhiều cách hiểu khác nữa nhưng khó có thể nói cách hiểu nào là chính xác với dụng ý của tác giả.

  1. Chùa hương tích

Bày đặt vì ai khéo khéo vòm

Nứt ra một lỗ hổng hòm hom

Người quen cửa Phật chen chân xọc

Kẻ lạ bầu Tiên mỏi mắt dòm

Giọt nước hữu tình rơi thánh thót

Con thuyền vô trạo cúi lom khom

Lâm tuyền quyến cả phồn hoa lại

Rõ khéo trời già đến dở dom

  1. Bánh trôi nước

Thân em vừa trắng, lại vừa tròn,

Bảy nổi ba chìm với nước non.

Lớn nhỏ mặc dù tay kẻ nặn,

Mà em vẫn giữ tấm lòng son.

Bài thơ không còn xa lạ gì với bạn đọc yêu thơ Hồ Xuân Hương. Thật thi vị và tài tình khi nữ sĩ mượn hình ảnh chiếc bánh trôi nước để qua đó nói lên thân phận bấp bênh, trôi nổi, nhiều trắc trở của người phụ nữ, của chính mình. Đó là sự ví von tài tình đầy ẩn ý trong thơ Hồ Xuân Hương.

  1. Thơ tự tình

Tiếng gà xao xác gáy trên vòm

Oán hận trông ra khắp mọi chòm

Mõ thảm không khua mà cũng cốc

Chuông sầu chẳng đánh cớ sao om

Trước nghe những tiếng thêm rầu rĩ

Sau hận vì duyên để mõm mòm

Tài tử văn nhân ai đó tá

Thân này đâu đã chịu già tom.

Bài thơ để lại trong lòng người đọc nhiều cảm xúc khác nhau. Đó là sự cảm thương sâu sắc đối với số phận của người phụ nữ. Nhà thơ đồng cảm nhưng cũng vô cùng phẫn uất trước bao nghịch cảnh ngang trái của người phụ nữ. Xã hội đã khiến ho phải chịu nhiều đau đớn, thiệt thòi về tình duyên. “Thân này đâu đã chịu già tom” thể hiện khát vọng được sống, được yêu một cách nồng nhiệt, chân thành, không chấp nhận thực tại.

  1. Canh Khuya (Tự Tình II)

Canh khuya văng vẳng trống canh dồn

Trơ cái hồng nhan mấy nước non

Chén rượu hương đưa say lại tỉnh

Vầng trăng bóng xế khuyết chưa tròn

Xiên ngang mặt đất rêu từng đám

Đâm toạc chân mây đá mấy chòm

Ngán nỗi xuân đi xuân lại lại

Mảnh tình san sẻ tí con con

  1. Hơi khán đài

Êm ái chiều xuân tới Khán Đài

Lâng lâng chẳng bợn chút trần ai

Bốn mùa triêu mộ, chuông gầm sóng

Một vũng tang thương, nước lộn trời

Bể ái ngàn trùng khôn tát cạn

Nguồn ân trăm trượng dễ khơi vơi

Nào là cực lạc là đâu tá?

Cực lạc là đây, chín rõ mười

  1. Du cổ tự

Thầy tớ thong dong dạo cảnh chùa

Cầm thư lưng túi rượu lưng hồ

Cá khe lắng kệ đầu ngơ ngác

Chim núi nghe kinh cổ gật gù

Then cửa từ bi nêm chật cánh

Nén hương tế độ cắm đầy lò

Nhà sư ướm hỏi nhà sư tí

Phúc đức nhà ngươi được mấy bồ

  1. Đánh Cờ

Chàng với thiếp đêm khuya trằn trọc,

Ðốt đèn lên đánh cuộc cờ người.

Hẹn rằng đấu trí mà chơi,

Cấm ngoại thuỷ không ai được biết.

Nào tướng sĩ dàn ra cho hết,

Ðể đôi ta quyết liệt một phen.

Quân thiếp trắng, quân chàng đen,

Hai quân ấy chơi nhau đà đã lửa.

Thoạt mới vào chàng liền nhảy ngựa,

READ  [HN] Công Ty JT Platform Tuyển Dụng Chuyên Viên Nhân Sự Full-time 2021 Utphighschools.Vn

Thiếp vội vàng vén phứa tịnh lên.

Hai xe hà, chàng gác hai bên,

Thiếp thấy bí, thiếp liền ghểnh sĩ.

Chàng lừa thiếp đương khi bất ý,

Ðem tốt đầu dú dí vô cung,

Thiếp đang mắc nước xe lồng,

Nước pháo đã nổ đùng ra chiếu.

Chàng bảo chịu, thiếp rằng chẳng chịu,

Thua thì thua quyết níu lấy con.

Khi vui nước nước non non,

Khi buồn lại giở bàn son quân ngà.

  1. Ốc Nhồi

Bác mẹ sinh ra phận ốc nhồi

Đêm ngày lăn lóc đám cỏ hôi

Quân tử có thương thì bóc yếm

Xin đừng ngó ngoáy lỗ trôn tôi

  1. Họa Nhân

Vài hàng chữ gấm chạnh niềm châu,

Nghĩ tưởng năm canh nguyệt hé lầu.

Lá nhuộm thức lam thêm vẻ thẹn,

Sương pha khói biếc rộn thêm sầu.

Thẩn thơ trước viện, nhà khoe gió,

Đồng vọng bên tai, địch thét đâu,

Ướm hỏi trăng già khe khắc bấy,

Trêu nhau chi những sợi cơ cầu.

  1. Đánh Đu

Bốn cột khen ai khéo khéo trồng,

Người thì lên đánh kẻ ngồi trông,

Trai co gối hạc khom khom cật

Gái uốn lưng ong ngửa ngửa lòng.

Bốn mảnh quần hồng bay phấp phới,

Hai hàng chân ngọc duỗi song song.

Chơi xuân đã biết xuân chăng tá.

Cọc nhổ đi rồi, lỗ bỏ không!

  1. Lấy Chồng Chung

Kẻ đắp chăn bông kẻ lạnh lùng

Chém cha cái kiếp lấy chồng chung

Năm chừng mười họa hay chăng chớ

Một tháng đôi lần có cũng không

Cố đấm ăn xôi xôi lại hỏng

Cầm bằng làm mướn mướn không công

Nỗi này ví biết dường này nhỉ

Thời trước thôi đành ở vậy xong

Bài thơ thể hiện sự căm phẫn của nhà thơ đối với số kiếp của người phụ nữ. Kiếp lấy chồng chung, kiếp làm lẽ cô đơn, bị coi thường. Nếu biết phải chịu cảnh: kẻ đắp chăn bông kẻ lạnh lùng, năm thì mười họa… thì ở vậy còn hơn. Đó là tiếng nói phản kháng lại những hũ tục của chế độ phong kiến, bảo vệ quyền lợi cho mình, cho người phụ nữ của Hồ Xuân Hương.

  1. Hỏi Trăng

Một trái trăng thu chín mõm mòm,

Nảy vừng quế đỏ đỏ lòm lom!

Giữa in chiếc bích khuôn còn méo,

Ngoài khép đôi cung cánh vẫn khòm.

Ghét mặt kẻ trần đua xói móc,

Ngứa gan thằng Cuội đứng lom khom.

Hỡi người bẻ quế rằng ai đó,

Đó có Hằng Nga ghé mắt dòm.

  1. Đưa Đò

Chú lái kia ơi, biết chú rồi,

Qua sông rồi lại đấm ngay bòi!

Chèo ghe vừa khỏi dòng sông ngược,

Đấm cọc ngay vào ngấn nước xuôi.

Mới biết lên bờ đà vỗ đít,

Nào khi giữa khúc đã co vòi.

Chuyến đò nên nghĩa sao không nhớ?

Sang nữa hay là một chuyến thôi?

 

  1. Hang Cắc Cớ

Trời đất sinh ra đá một chòm

Nứt làm đôi mảnh hổng hòm hom

Kẽ hầm rêu mọc trơ toen hoẻn

Luồng gió thông reo vỗ phập phòm

Giọt nước hữu tình rơi lõm bõm

Con đường vô ngạn tối om om

Khen ai đẽo đá tài xuyên tạc

Khéo hớ hênh ra lắm kẻ dòm

  1. Cái Giếng

Ngõ ngay thăm thẳm tới nhà ông

Giếng tót thanh thơi rất lạ lùng

Cầu trắng phau phau hai ván ghép

Nước trong leo lẻo một dòng thông

Cỏ gà lún phún leo quanh mép

Cá diếc le te lội giữa dòng

Giếng ấy thanh tân ai đã biết

Đố ai dám thả nạ rồng rồng

  1. Tát Nước

Đang cơn nắng cực chửa mưa tè,

Rủ chị em ra tát nước khe.

Lẽo đẽo chiếc gầu ba góc chụm,

Lênh đênh một ruộng bốn bờ be.

Xì xòm đáy nước mình nghiêng ngửa,

Nhấp nhổm bên ghềnh đít vắt ve.

Mải việc làm ăn quên cả mệt,

Dạng hang một lúc đã đầy phè.

  1. Bánh Trôi Nước

Thân em vừa trắng lại vừa tròn

Bảy nổi ba chìm mấy nước non

Rắn nát mặc dầu tay kẻ nặn

Mà em vẫn giữ tấm lòng son

  1. Vấn nguyệt

Trải mấy thu nay vẫn hãy còn,

Cớ sao khi khuyết lại khi tròn?

Hỏi con Bạch Thố đà bao tuổi?

Hỏi chị Hằng Nga đã mấy con?

Đêm tối cớ sao soi gác tía?

Ngày xanh còn thẹn mấy vầng tròn.

Năm canh lơ lửng chờ ai đó?

Hay có tình riêng mấy nước non?

Tìm hiểu tiểu sử ra đời bài thơ này bạn sẽ hiểu nội dung của nó. Đó là lời tâm sự của người con gái – chính là của Hồ Xuân Hương khi mới biết yêu. Bà đã yêu Nguyễn Du và tự vấn lòng mình: Hỏi vầng trăng vì sao khuyết rồi lại tròn, hỏi con bạch thố trên cung trăng đã bao nhiêu tuổi, chị hằng giờ đã được bao nhiêu con… Rồi hỏi đêm tối cớ sao lại soi duyên khiến nàng với Nguyễn Du khiến lòng lơ lửng, trằn trọc chẳng yên.

  1. 2 Duyên Kỳ Ngộ

Nghìn dặm có duyên sự cũng thành,

READ  EMR là gì? EMR và EHR trong y học cùng những thông tin cần biết Utphighschools.Vn

Xin đừng lo lắng hết xuân xanh.

Tấc gang tay họa thơ không dứt,

Gần gụi cung dương lá vẫn lành.

Tên sẵn bút đề dường chĩnh chện,

Trống mang dùi cắp đã phanh phanh.

Tuy không thả lá trôi dòng ngự,

  1. Đá ông bà chồng

Khéo khéo bày trò tạo hoá công

Ông Chồng đã vậy lại Bà Chồng

Tầng trên tuyết điểm phơ đầu bạc

Thớt dưới sương pha đượm má hồng

Gan nghĩa dãi ra cùng chị Nguyệt

Khối tình cọ mãi với non sông

Đá kia còn biết xuân già giặn

Chả trách người ta lúc trẻ trung

  1. Chùa bài sơn

Khen thay con tạo khéo khôn phàm

Một đố giương ra biết mấy ngàm

Triền đá cỏ leo sờ rậm rạp

Lạch khe nước rỉ mó lam nham

Một sư đầu trọc ngồi khua mõ

Hai tiểu lưng tròn đứng giữ am

Đến nơi mới biết rằng Thánh Hoá

Chồn chân mỏi gối hãy còn ham

30. Chế sư

Chẳng phải Ngô chẳng phải ta

Đầu thì trọc lốc áo không tà

Oản dâng trước mặt dăm ba phẩm

Vãi nấp sau lưng sáu bảy bà

Khi cảnh khi tiu khi chũm choẹ

Giọng hì giọng hỉ giọng hi ha

Tu lâu có nhẽ lên sư cụ

Ngất nghểu toà sen nọ đó mà

31. Thu vũ

Trời cách mây mù thảm chả xanh,

Mưa thu sân vắng giọt buồn tanh.

Đầu cành cây héo châu dài vắn,

Trên lá tiêu vàng tiếng chậm thanh.

Hát dứt đê mê mơ vạn dặm,

Sầu giăng quạnh quẽ nỗi năm canh.

Khuê sâu rất khổ mày hoa ấy,

Vẻ mặt buồn thương vẽ chẳng thành.

32.Thương Ôi Phận Gái

Thương ôi phận gái cũng là chồng

Ghét bỏ nhau chi hỡi Nguyệt ông

Rồng tắm ao tù từng phận tủi

Mưa gieo xuống giếng uổng lòng mong

Xót thân hoa nở song lầm cát

Thẹn mặt trần ai đứng giữa vòng

Âu hẳn tiền nhân sao đấy tá

Thôi đành một kiếp thế cho xong.

Bài thơ là sự cảm thông sâu sắc của Hồ Xuân hương đối với số phận của người phụ nữ trong xã hội cũ. Lấy chồng nhưng phải chịu cảnh ao tù, phận tủi, phải gánh bao thiệt thòi, uất hận. Bài thơ vừa là tiếng lòng của nhà thơ vừa là lời tố cáo đối với xã hội cũ bất công.

  1. Thân Phận Người Đàn Bà

Hỡi chị em ơi có biết không

Một bên con khóc một bên chồng.

Bố cu lổm ngồm bò trên bụng,

Thằng bé hu hơ khóc dưới hông.

Tất cả những là thu với vén

Vội vàng nào những bống cùng bông.

Chồng con cái nợ là như thế,

Hỡi chị em ơi có biết không ?

  1. Miếu Sầm Thái Thú

Ghé mắt trông lên thấy bảng treo

Kìa đền thái thú đứng cheo leo

Ví đây đổi phận làm trai được

Thì sự anh hùng há bấy nhiêu

  1. Thương Thay Phận Gái

Thương thay phận gái cũng là người

Nỡ bỏ xuân xanh quá nửa đời

Ông Nguyệt nỡ nào trêu quải mãi

Chị Hằng khéo nhẽ éo le thôi

Hoa còn phong nhụy ong ve vãy

Gió đã phai hương bướm tả tơi

Quá ngán thợ trời ghê gớm bấy

Xuân xanh được mấy chút thương ôi

  1. Tình Có Theo Ai

Tình có theo ai nhớ lấy lời

Những lời vàng đá phải lời chơi

Đường tuy nửa bước xa ngàn dặm

Duyên chửa trăm năm cũng một đời

Tần Tấn đã đành duyên gặp gỡ

Ngô Lào chi quản chuyện xa xôi

Trăng thề muôn kiếp trơ trơ đó

Tình có theo ai nhớ lấy lời

  1. Thương

Há dám thương đâu kẻ có chồng,

Thương vì một nỗi hãy còn không.

Thương con cuốc rũ kêu mùa Hạ,

Thương cái bèo non giạt bể Ðông.

Thương cha mẹ nhện vương tơ lưới,

Thương vợ chồng Ngâu cách mặt sông.

Ấy thương quân tử thương là thế,

Há dám thương đâu kẻ có chồng.

  1. Dệt Cửi Đêm

Thắp ngọn đèn lên thấy trắng phau

Con cò mấp máy suốt đêm thâu

Hai chân đạp xuống năng năng nhắc

Một suốt đâm ngang thích thích mau

Rộng hẹp nhỏ to vừa vặn cả

Ngắn dài khuôn khổ vẫn như nhau

Cô nào muốn tốt ngâm cho kỹ

Chờ đến ba thu mới dãi màu

  1. Cái Quạt

Một lỗ xâu xâu mấy cũng vừa

Duyên này tác hợp tự ngàn xưa

Chành ra ba góc da còn thiếu

Khép lại đôi bên thịt vẫn thừa

Hồ Xuân Hương là một ngòi bút nữ rất đặc biệt trong nền văn học Việt Nam. Vì thế, thơ của bà cũng mang dấu ấn riêng, không thể pha lẫn với bất cứ ngòi bút nào trong cùng thời đại và cả sau này nữa. Nếu bạn yêu quý nhà thơ tài năng này, hãy đọc tuyển tập thơ Hồ Xuân Hương hay nhất hocde.vn sưu tầm nói trên.

Bài viết liên quan

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.

Protected with IP Blacklist CloudIP Blacklist Cloud